Bauabzugsteuer i Freistellungsbescheinigung według § 48 EStG

Na czym polega Bauabzugsteuer

Bauabzugsteuer (podatek potrącany od usług budowlanych) ma zapobiegać stratom podatkowym w branży budowlanej. Odbiorca usługi wpłaca część wynagrodzenia bezpośrednio do urzędu skarbowego (Finanzamt) wykonawcy. Zasady dotyczą Cię w dwóch sytuacjach: gdy jako podwykonawca otrzymujesz pomniejszoną zapłatę od generalnego wykonawcy oraz gdy jako zamawiający zlecasz roboty u innych firm.

Roboty budowlane to według § 48 ust. 1 zd. 3 EStG wszystkie świadczenia służące wykonaniu, naprawie, utrzymaniu, zmianie lub usunięciu obiektów budowlanych.

Kto musi potrącać?

Obowiązek ma odbiorca świadczenia, jeśli jest

• przedsiębiorcą w rozumieniu § 2 UStG (także drobnym przedsiębiorcą, czyli Kleinunternehmer, i wynajmującym) albo
• osobą prawną prawa publicznego.

Prywatni zamawiający, którzy nie nabywają świadczenia w ramach działalności gospodarczej, nie są objęci obowiązkiem. Jeśli odbiorca świadczenia wynajmuje mieszkania, § 48 ust. 1 zd. 1 EStG nie stosuje się do robót budowlanych przy tych mieszkaniach, o ile nie wynajmuje więcej niż dwóch mieszkań (§ 48 ust. 1 zd. 2).

Świadczącym jest także ten, kto rozlicza świadczenie, którego nie wykonał (zd. 4).

Kiedy potrącenie odpada?

Potrącenia podatku nie trzeba dokonywać, jeśli (§ 48 ust. 2 EStG):

1. odbiorca świadczenia w chwili spełnienia świadczenia wzajemnego ma ważną Freistellungsbescheinigung według § 48b EStG, albo
2. świadczenie wzajemne w bieżącym roku kalendarzowym prawdopodobnie nie przekroczy: 15 000 euro, jeśli odbiorca świadczenia wykonuje wyłącznie zwolnione z podatku obroty według § 4 nr 12 zd. 1 UStG (wynajem), w przeciwnym razie 5 000 euro.

Do progu bagatelowego sumuje się wszystkie roboty budowlane dla tego samego odbiorcy, także te, które prawdopodobnie dopiero zostaną wykonane (§ 48 ust. 2 zd. 2).

Jak to obliczyć?

Świadczenie wzajemne to wynagrodzenie plus podatek VAT (§ 48 ust. 3 EStG). Potrącenie wynosi 15 procent tej kwoty. Przykład: faktura na 10 000 euro netto plus 19 procent VAT (11 900 euro brutto): potrącenie 1 785 euro, wypłata 10 115 euro.

Jak obliczać potrącenie przy fakturach wystawianych bez VAT według § 13b UStG, to częsty punkt sporny. Wyjaśnij to ze swoim doradcą podatkowym.

Zgłoszenie i rozliczenie

Odbiorca świadczenia musi (§ 48a EStG):

• do 10. dnia po upływie miesiąca, w którym świadczenie wzajemne zostało spełnione, przesłać zgłoszenie elektroniczne i samodzielnie obliczyć potrącenie podatku,
• w 10. dniu po upływie okresu zgłoszenia wpłacić kwotę do urzędu skarbowego właściwego dla świadczącego, na rachunek świadczącego,
• rozliczyć się ze świadczącym i podać przy tym: imię i nazwisko oraz adres świadczącego, kwotę faktury, datę faktury i dzień zapłaty, wysokość potrąconego podatku oraz urząd skarbowy, w którym złożono zgłoszenie.

Świadczący może zaliczyć odprowadzoną kwotę na poczet swojego zobowiązania podatkowego.

Freistellungsbescheinigung

Freistellungsbescheinigung wnioskujesz jako wykonawca (Auftragnehmer) w urzędzie skarbowym (§ 48b EStG). Informuje ona klienta, że nie musi on potrącać. Obowiązuje najdłużej trzy lata od wystawienia, może być ograniczona do poszczególnych projektów i musi być w posiadaniu zamawiającego (Auftraggeber) przed zapłatą (Merkblatt BMF dotyczący potrącenia podatku od robót budowlanych, stan na kwiecień 2025).

Jako zamawiający powinieneś:

• przed każdą płatnością sprawdzić, czy jest ważne zaświadczenie i czy nie wygasło,
• zapytać w administracji skarbowej o jego autentyczność i ważność (zapytanie online w Bundeszentralamt für Steuern, federalnym urzędzie podatkowym),
• włożyć kopię do folderu projektu.

Jako wykonawca powinieneś:

• odnowić zaświadczenie z wyprzedzeniem przed wygaśnięciem,
• wysłać klientom aktualną wersję, zanim wystawisz pierwszą fakturę,
• notować, który klient ma które zaświadczenie.

Odpowiedzialność

Odbiorca świadczenia odpowiada za niewpłaconą lub zbyt nisko wpłaconą kwotę potrącenia (§ 48a ust. 3 zd. 1 EStG), i to niezależnie od winy. Nie odpowiada, jeśli w chwili spełnienia świadczenia wzajemnego miał Freistellungsbescheinigung, której zgodności z prawem mógł zaufać. Nie dotyczy to sytuacji, gdy zaświadczenie uzyskano nieuczciwymi środkami lub fałszywymi danymi, a on o tym wiedział lub nie wiedział z rażącego niedbalstwa (zd. 3).

Próg bagatelowy jest prognozą: jeśli w ciągu roku zostanie przekroczony, może być konieczne potrącenie. Miej na oku sumę dla każdego odbiorcy świadczenia.

Czego nie należy mylić

• Bauabzugsteuer (§ 48 EStG): zaliczka na podatek dochodowy lub podatek od osób prawnych świadczącego. Zgłoszenia dokonuje zamawiający.
• Odwrotne obciążenie według § 13b UStG: podatek VAT. Podatek jest należny od zamawiającego. Obie zasady mogą obowiązywać jednocześnie.

Najczęstsze pytania

Źródła i aktualność

• § 48 EStG – potrącenie podatku (sprawdzono na podstawie tekstu przepisu w bazie wiedzy BauWalker)
• § 48a EStG – postępowanie
• § 48b i § 48c EStG – Freistellungsbescheinigung, zaliczenie (sprawdzono na podstawie tekstu przepisu w bazie wiedzy BauWalker)
• Merkblatt BMF dotyczący potrącenia podatku od robót budowlanych (stan na kwiecień 2025): wysokość, Freigrenzen (progi), zgłoszenie, ważność, odpowiedzialność
• Stan na: 19.10.2026. Szczegółowego pisma BMF dotyczącego Bauabzugsteuer nie analizowano. Do obliczeń w konkretnym przypadku uzyskaj poradę podatkową.
• Cytaty z przepisów podano w tłumaczeniu; rozstrzygające jest brzmienie niemieckie.